|
طراحی الگوی استفاده از طنز در برنامهدرسی علومتربیتی (مطالعه موردی؛ دانشگاههای آزاد استان مازندران)
|
دریا بختیاری*1   ، بابک حسینزاده2 ، سیده زهرا حسینی درونکلائی3 |
1- دانشجوی دکتری مدیریت آموزشی، گروه علومتربیتی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی ، بابل، ایران
2- گروه علومتربیتی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی ، بابل، ایران
3- گروه علوم تربیتی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل،ایران |
|
|
چکیده: (4 مشاهده) |
هدف پژوهش حاضر، طراحی الگوی استفاده از طنز در برنامهدرسی علومتربیتی با رویکرد کیفی و مبتنی بر نظریه دادهبنیاد بود. جامعه پژوهش شامل استادان و متخصصان حوزه تعلیم و تربیت دانشگاههای آزاد استان مازندران بود که با استفاده از نمونهگیری هدفمند نظری (حداکثر تنوع و گلولهبرفی)، تعداد 25 نفر بهعنوان مشارکتکننده انتخاب شدند. ابزار گردآوری دادهها، مصاحبه نیمهساختاریافته بود و دادهها از طریق کدگذاری باز، محوری و انتخابی و بر اساس الگوی پارادایمی اشتراوس و کوربین تحلیل شدند. یافتهها نشان داد که پدیده محوری الگو در قالب سه مؤلفه اصلی (بعد ساختاری، بعد کارکردی و بعد فرهنگیاجتماعی) تبیین میشود. شرایط علی شامل 8 مقوله محوری بود که ناظر بر چالشهای آموزش عالی از جمله کاهش انگیزش تحصیلی، غلبه رویکردهای سنتی تدریس، ضعف توجه به بعد عاطفی یادگیری، نیاز به تعامل، آموزش انسانمحور، کاهش جذابیت برنامهدرسی، نیاز به نوآوری و تأکید بر یادگیری فعال و تعاملی است. شرایط زمینهای الگو شامل 9 مقوله محوری بود که عواملی نظیر شایستگی حرفهای استاد، سواد طنز آموزشی، ویژگیهای شخصیتی استاد و دانشجویان، فرهنگ دانشگاهی، سیاستها و مقررات آموزشی، حساسیتهای فرهنگی و اخلاقی و ساختار و ماهیت برنامهدرسی را دربر میگیرد. همچنین عوامل مداخلهگر در قالب 5 مقوله محوری شامل تجربه زیسته استادان، ادراک از حمایت دانشگاه، شبکههای غیررسمی، انتظارات اجتماعی و سرمایه فرهنگی شناسایی شد. در بخش راهبردها، 7 مقوله محوری استخراج گردید که بر تنظیم آگاهانه میزان طنز، پیوند طنز با اهداف و محتوای برنامهدرسی، حفظ شأن علمی، تدوین قواعد تعاملی، انطباق با ویژگیهای درس و فرهنگ نهادی و بازطراحی جایگاه طنز در برنامهدرسی تأکید دارد. در نهایت، پیامدهای الگو در قالب 3 سطح اصلی (کلاس درس، دانشگاه و جامعه) تبیین شد که شامل ارتقای انگیزش و مشارکت دانشجویان، بهبود کیفیت تجربه یادگیری، تقویت فرهنگ آموزشی انسانمحور و افزایش سرمایه اجتماعی است. نتایج پژوهش نشان میدهد که طراحی و نهادینهسازی الگوی استفاده از طنز در برنامهدرسی علومتربیتی میتواند بهعنوان راهبردی مؤثر برای ارتقای کیفیت آموزش عالی، بهبود تجربه یادگیری دانشجویان و پیوند میان ابعاد شناختی و عاطفی یادگیری مورد توجه برنامهریزان درسی و استادان دانشگاه قرار گیرد.
|
|
| واژههای کلیدی: طنز آموزشی، برنامهدرسی، نظریه دادهبنیاد، آموزشعالی |
|
|
متن کامل [PDF 732 kb]
(4 دریافت)
|
|
نوع مطالعه : پژوهشی اصيل |
موضوع مقاله:
پژوهش در آموزش علوم پزشکی
|
|
|
|
|
|
|
| ارسال نظر درباره این مقاله |
|
|
|
